Złote czasy dla najbogatszych Norwegów. Tak zmienił się ich majątek w 10 lat

W analizowanym okresie majątek tej grupy rósł w tempie około siedmiu proc. rocznie. Emerytowany profesor Kalle Moene z Uniwersytetu w Oslo wskazuje, że taki wzrost prowadzi do podwojenia wartości w ciągu dekady.

Zwraca uwagę, że duże fortuny wiążą się z rosnącą siłą decyzyjną. Ma to szczególne znaczenie w sytuacji, gdy kapitał jest lokowany w sektorze przedsiębiorstw.

Zdaniem Moene’a koncentracja majątku oznacza wyraźne wzmocnienie wpływu najbogatszych. Profesor podkreśla, że może to oddziaływać na norweski model współpracy w relacjach pracodawca–pracownik.

Według niego pracownicy mogą być mniej skłonni do umiarkowania oczekiwań płacowych. Może to mieć znaczenie dla przyszłych negocjacji zbiorowych.

Odmienne stanowisko prezentuje ekspertka ośrodka analitycznego Mathilde Fasting. Zwraca uwagę, że listy podatkowe nie oddają pełnego obrazu rzeczywistych nierówności.

Podkreśla, że nierówności dochodowe w Norwegii pozostają niskie i stabilne na tle krajów należących do Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju. Wskazuje także na znaczenie państwowego majątku, który formalnie należy do całego społeczeństwa.

Z notatki Civita z 2025 roku wynika, że w 2023 roku najbogatszy jeden procent właścicieli odpowiadał za niemal połowę miejsc pracy w prywatnych firmach z norweskim kapitałem.

Właśnie ta grupa stworzyła najwięcej nowych stanowisk. Według Fasting prywatna własność w biznesie wiąże się z koncentracją wartości w aktywach przedsiębiorstw. Wraz z rozwojem firm rośnie także ich wycena.

Równolegle trwa debata o długofalowych skutkach koncentracji majątku. Kalle Moene kwestionuje pogląd, że innowacje i nowe miejsca pracy zależą wyłącznie od wąskiej grupy bardzo zamożnych osób.

Odwołuje się przy tym do historycznych argumentów łączących własność z prawem do decydowania. W jego ocenie bardziej równomierne rozłożenie kapitału mogłoby sprzyjać szerszemu udziałowi społeczeństwa w rozwoju gospodarczym.