Norwegia nie da rady osiągnąć celów klimatycznych. Są zbyt ambitne, czy działa za wolno?

OECD przeprowadziła czwarty z rzędu gruntowny przegląd norweskiej polityki klimatycznej i środowiskowej. Raport ujmuje to wprost: Norwegii daleko do osiągnięcia nawet pierwotnego celu 40-procentowej redukcji ograniczenia emisji do 2030 r., a jeszcze dalej do osiągnięcia bardziej ambitnych 55 proc. obiecanych przez nowy rząd w ramach zawiązania się platformy Partii Pracy i Partii Centrum. Według szacunków OECD w dzisiejszym tempie Norwegia ma szanse obniżyć emisje o 20 proc.

Norwegia w wielu obszarach uchodzi za pioniera w kwestiach troski o środowisko. Wystarczy przytoczyć odsetek kupowanych aut elektrycznych czy też wykorzystanie odnawialnych źródeł energii – dzięki wodzie Norwegia posiada jeden z najbardziej zdekarbonizowanych sektorów energetycznych w Europie. A jednak w 2020 r. ropa, gaz ziemny i węgiel stanowiły połowę norweskich baz energetycznych.

Okazuje się, że kraj fiordów nie robi wystarczająco dużo, aby sprostać zobowiązaniom wobec klimatu. Ogółem, według raportu EOCD, Norwegia jest co prawda na dobrej drodze do ograniczenia emisji gazów cieplarnianych do roku 2030, ale na pewno nie o 55 procent, jak twierdził rząd.

Chociaż norweskie władze przyjęły plan klimatyczny uwzględniający środki mające na celu dalszą redukcję emisji, to w obecnych warunkach nie zanosi się na to, by udało się je zmniejszyć o obiecany odsetek. Nie ma chociażby kompleksowego i odpowiedniego planu ograniczenia emisji gazów cieplarnianych w rolnictwie.

W raporcie krytykowana jest w szczególności norweska polityka naftowa i rolna. OECD wymienia także norweski eksport ropy i gazu, który negatywnie wpływa na środowisko. Sugeruje się, aby kraj fiordów opracował plan stopniowego wycofywania produkcji energii z paliw kopalnych.

OECD wzywa Norwegię do poświęcania mniejszej puli pieniędzy na dochody i produkcję w rolnictwie, a więcej na systemy wsparcia dla rolników, którzy chcą, aby rolnictwo było bardziej przyjazne dla klimatu i środowiska.

Jeśli chodzi o odpady, raport stwierdza, że ​​Norwegia nie jest na dobrej drodze. Według NRK w 2019 r. norweska produkcja śmieci osiągnęła rekordowy poziom 12,2 mln ton. OECD proponuje silniejsze działania w stronę odwrócenia tendencji zwiększonej produkcji odpadów.

Minister klimatu i środowiska Espen Barth Eide nazywa raport OECD użytecznym narzędziem w pracy na rzecz osiągnięcia norweskich celów klimatycznych i środowiskowych.

Raport zaleca stopniowe dalsze zwiększanie podatku od CO2 i stworzenie konkretnego planu wycofania paliw kopalnych. OECD zdaje sobie jednak sprawę z tego, że to trudne, a z powodu wojny w Ukrainie może się okazać jeszcze trudniejsze. „Próby zmniejszenia zależności UE od rosyjskiej ropy i gazu mogą spowolnić tempo odchodzenia Norwegii od ropy i gazu” – stwierdza raport.

Podkreśla się jednak, że Norwegia ma zarówno możliwości, jak i środki finansowe, aby przejść do bardziej zrównoważonej polityki klimatycznej – zarówno w kraju, jak i za granicą.

Źródła: oecd-ilibrary.org, Dagsavisen, thelocal.no