Norweskie media po wyborach w USA. „Totalny upadek” i koniec dominacji Trumpa

W centrum norweskich komentarzy znalazł się sam prezydent. Demokraci wygrywali także tam, gdzie Donald Trump dwa lata wcześniej miał dużą przewagę, między innymi w Teksasie, Kansas i Karolinie Południowej. Trump zapowiedział współpracę z nową większością. Norwescy komentatorzy zwracają jednak uwagę, że utrata obu izb Kongresu oznacza dla niego znacznie trudniejsze warunki do realizowania własnej polityki.

Marie Simonsen, komentatorka Dagbladet, określiła wynik jako „totalny upadek” Trumpa i ruchu MAGA. Jej zdaniem przez USA przeszła „niebieska fala”, ponieważ Demokraci zdobywali mandaty również w stanach, które w 2024 roku zdecydowanie poparły obecnego prezydenta. Simonsen wskazuje na skalę porażki Republikanów. Dagbladet zwraca przy tym uwagę na Teksas, gdzie demokrata James Talarico jest na drodze do zdobycia mandatu senatorskiego jako pierwszy kandydat swojej partii od 1988 roku.

Jeszcze dalej idzie Anders Magnus, felietonista Nettavisen. W komentarzu uznaje wynik za odrzucenie polityki Trumpa, wskazując między innymi na rosnące koszty życia, ceny paliw, politykę celną i wojnę z Iranem. Magnus pisze także o wysokiej mobilizacji wyborców. Według niego nowa większość Demokratów może próbować zmieniać część dotychczasowej polityki, choć prezydent zachowuje narzędzia pozwalające blokować niektóre decyzje Kongresu.

Sigurd Falkenberg Mikkelsen, redaktor zagraniczny NRK, uważa, że dobiegł końca okres, w którym Trump był dominującą siłą w amerykańskiej polityce. Wskazuje na demokratyczne zwycięstwa w Teksasie, Karolinie Południowej i Kansas, gdzie partia zdobyła mandat senatorski po raz pierwszy od 1932 roku. Mikkelsen wiąże zmianę przede wszystkim z sytuacją gospodarczą. Jego zdaniem część wyborców obciążyła Trumpa odpowiedzialnością za rosnące koszty życia, a jednocześnie odrzuciła kandydatów, których prezydent osobiście wspierał.

VG koncentruje się przede wszystkim na praktycznych skutkach wyborów. Cytowany przez redakcję profesor politologii Jan Erik Grindheim określa rezultat jako ogromną porażkę Trumpa i wskazuje, że Demokraci mogą teraz blokować jego projekty ustaw. Z kolei Magne Dypedahl, specjalista od amerykańskiej historii i polityki, mówi VG o wyborczym „tsunami” i ocenia, że prezydent stanie się jeszcze bardziej politycznie ograniczony. Sofie Høgestøl zwraca natomiast uwagę, że Trump będzie musiał wybierać między współpracą z Demokratami a częstszym korzystaniem z prawa weta.

Nowy układ sił oznacza, że Demokraci mogą blokować projekty ustaw i budżety prezydenta, kontrolować nominacje wymagające zgody Senatu oraz prowadzić znacznie szersze dochodzenia dotyczące administracji. Mogą również rozpocząć procedurę impeachmentu, jednak bez większości dwóch trzecich w Senacie nie będą w stanie samodzielnie doprowadzić do usunięcia Trumpa z urzędu.

Prezydent nadal zachowuje natomiast szerokie możliwości wydawania rozporządzeń wykonawczych, stosowania prawa łaski i prowadzenia polityki zagranicznej, a w wielu przypadkach będzie mógł także korzystać z prawa weta.