Hodowcy łososia wyrolowali państwo. Znaleźli sposób, by nie płacić nowego podatku

Podatek od łososia wprowadzono, aby większa część zysków z akwakultury trafiała do państwa i nadmorskich gmin. Rząd zakładał, że nowe obciążenie przyniesie kilka mld NOK rocznie.

Rzeczywistość okazała się inna już w pierwszych latach obowiązywania regulacji. W 2023 roku wpływy wyniosły 868 mln NOK, a rok później spadły niemal o połowę.

Według pierwotnych szacunków z 2022 roku podatek miał przynosić od 3,65 do 3,8 mld NOK rocznie. Dane za dwa pierwsze lata pokazują znacznie mniejsze kwoty. W 2024 roku budżet państwa zasiliło jedynie 469 mln NOK. To około jedna szósta pierwotnych oczekiwań.

Różnica między prognozami a rzeczywistymi wpływami wzbudziła reakcje branży. Przedstawiciele firm hodowlanych wskazują na wysokie koszty administracyjne. Zwracają też uwagę na skomplikowane zasady rozliczeń. Podkreślają, że obciążenia najmocniej dotykają małe i średnie przedsiębiorstwa.

Badania Norweskiej Szkoły Ekonomii w Bergen pokazują, że duże koncerny szybko dostosowały się do nowych przepisów. Część działalności została wydzielona do osobnych spółek. Zyski przenoszono poza podmioty objęte podatkiem od łososia. W efekcie podstawa opodatkowania uległa zmniejszeniu.

Innym rozwiązaniem było skrócenie czasu przebywania ryb w morzu. Podatek naliczany jest tylko za okres hodowli w wodzie. Zmiany w organizacji produkcji pozwoliły ograniczyć należności podatkowe. Eksperci wskazują, że takie działania były zgodne z obowiązującymi przepisami.

Ministerstwo Finansów podkreśla, że wpływy z podatku zależą od rocznych wyników spółek i cen sprzedaży ryb. Zaznacza też, że przy nowym podatku mogą pojawiać się spory interpretacyjne. Jednocześnie branża zapowiada dalsze rozmowy o zmianach w konstrukcji daniny. Kwestia podziału zysków z hodowli łososia pozostaje więc otwarta.