Już dawno po urlopie, a feriepenger nadal nie ma: co robić, gdy pracodawca zalega z wypłatą

Jak podkreśla Arbeidstilsynet, w przypadkach zwłoki w wypłatach ze strony pracodawcy najważniejsza jest właśnie reakcja. I to szybka, bo opieszałość naraża na ryzyko utraty uprawnień w Funduszu Gwarancji Wynagrodzeń (Lønnsgarantien). Niestety jednak często powtarza się scenariusz, w którym przyjezdni – w obawie o konsekwencje przedwczesnego zerwania kontraktu bądź z powodu zwykłej niewiedzy – przez kilka miesięcy biernie czekają, aż należne pieniądze pojawią się na ich koncie. Co robić, kiedy pracodawca zalega z wynagrodzeniem lub feriepenger?

Feriepenger to dodatek otrzymywany na wakacje, wyliczany na podstawie dochodów brutto z poprzedniego roku lub niektórych zasiłków (jak ciążowy czy rodzicielski). Pracownikom do 60. roku życia przysługuje minimum 10,2 proc. tej kwoty, natomiast osobom starszym 12,5 proc. Więcej mogą otrzymać osoby objęte układami zbiorowymi (tariffavtale) – od 12 do 14,3 proc. w zależności od wieku.

Świadczenie urlopowe przysługuje zatrudnionym posiadającym umowę z norweskim pracodawcą, a także marynarzom i rybakom, którzy mają status norweskiego pracownika. Nie otrzymają go jednak osoby samozatrudnione (w tym freelancerzy) i bezrobotne.

Mity na temat feriepenger obaliliśmy w >>> TYM ARTYKULE.

Duża część firm dla ułatwienia wypłaca feriepenger w czerwcu, kiedy zaczyna się sezon urlopowy. Nie jest to jednak wymóg i część pracodawców ustala własne zasady dotyczące wynagrodzenia urlopowego. Zgodnie z norweskim prawem pracownik musi jednak otrzymać pieniądze ostatniego dnia roboczego przed rozpoczęciem wolnego. Jeśli urlop jest podzielony, wypłata feriepenger powinna być odpowiednio wypłacona w częściach.

Szczególnie jako obcokrajowiec zatrudniony w kraju fiordów warto wiedzieć, co robić, kiedy pracodawca nie zapewnił świadczenia urlopowego mimo urlopu. Postępowanie jest podobne w przypadku braku wynagrodzenia należnego zgodnie z zapisami w umowie o pracę.

Przede wszystkim na wstępie warto dojść przyczyny niewywiązania się pracodawcy z obowiązku wypłacenia pensji lub świadczenia urlopowego. Jeśli nie ma on podstaw do wstrzymywania wypłaty, zasadne okaże się wysłanie mu listu poleconego z żądaniem uregulowania należności w krótkim terminie oraz informacją o podjęciu dalszych kroków prawnych, jeśli go przekroczy.

Wówczas można wnieść sprawę do komisji rozjemczej (forliksrådet) w gminie siedziby pracodawcy, a w przypadku braku porozumienia – dalej do sądu, jeżeli istniałaby podstawa prawna do złożenia pozwu. Natomiast gdyby forliksrådet coś wskórała, a mimo to pracodawca dalej zwlekałby z wypłatami, trzeba skierować sprawę do komornika.

Co innego, jeśli pracodawca znajduje się na skraju bankructwa i nie jest w stanie wypłacać zarówno pensji, jak i feriepenger.

Wówczas, mając na uwadze pomoc finansową z zarządzanego przez NAV państwowego Funduszu Gwarancji Wynagrodzeń, można rozpocząć postępowanie upadłościowe wobec przedsiębiorstwa. Według informacji Arbeidstilsynet „koszty związane z postępowaniem upadłościowym, jak na przykład opłaty, honoria adwokackie itp., mogą być pokryte z zasobów funduszu”. Warto jednak wziąć poprawkę na to, że terminy pokrywanych przez Lønnsgarantifondet  roszczeń mogą się przedawnić, a w takich sytuacjach nie można już liczyć na wsparcie finansowe.

Gdyby nie poskutkowała metoda, w której poszkodowany pracownik zwraca się razem z pracodawcą do sądu rejonowego, gdzie zatrudniający przyznaje się do braku zdolności płatniczej, można postarać się o otwarcie procesu upadłościowego. Może się ono jednak składać z kilku etapów, opisanych na stronie Inspekcji Pracy pod tym linkiem.