Rząd Norwegii stawia na najmłodszych: wprowadzi bezpłatne świetlice i posiłki, obniży ceny w przedszkolu

Według założeń programu Hurdalsplattformen norweski rząd pod batutą Jonasa Gahr Støre skupi się w swoich działaniach między innymi na edukacji i opieką nad uczniami i studentami w kraju fiordów. Program uwzględnia stopniowe wdrażanie bezpłatnych zajęć pozalekcyjnych (SFO, Skolefritidsordning) dla uczniów pierwszych klas podstawówki, chociaż nie podkreślono w nim jeszcze, kiedy to nastąpi.

Dzieci w wieku 6-9 lat, a te ze specjalnymi potrzebami w klasach 1-7, mogą korzystać ze świetlicy szkolnej (SFO) przed i po zajęciach lekcyjnych. Jest to oferta dobrowolna, której koszty ponoszą rodzice poprzez wkład własny (egenandel). Obecnie ponad 800 dzieci z rodzin o niskich dochodach w 19 gminach może skorzystać z bezpłatnego programu zajęć pozalekcyjnych.

Od ponad 20 lat istnienia w Norwegii takich świetlic nie powstały ogólnokrajowe przepisy co do cen usługi, a nawet tego, co SFO powinny zapewniać. Ceny różnią się w zależności od gminy i zarobków rodziców. W większości gmin SFO jest częściowo odpłatne, co oznacza, że część kosztów pokrywa gmina, część rodzice.

Partia Pracy i Partia Centrum postanowiły także stopniowo wprowadzać codzienny, zdrowy i prosty posiłek szkolny. Darmowe posiłki w szkołach to temat, który toczy się w Norwegii od dawna i wielokrotnie pojawiał się wśród propozycji poszczególnych partii politycznych. Przykładowo w 2018 roku Partia Ap chciała wprowadzić do placówek edukacyjnych obiady, które byłyby współfinansowane ze skarbu państwa, a rodzice musieliby dokładać do projektu około 6 koron dziennie.

Ponadto obie partie chcą w szkole codziennych lekcji aktywności fizycznej. Nowy rząd ma również zamiar zapewnić najmłodszym uczniom lepsze przejście z przedszkola do szkoły, z bardziej aktywną i opartą na zabawie pedagogiką w pierwszym roku szkolnym, dostosowaną do potrzeb i rozwoju dzieci.

Rząd zapowiedział jednocześnie, że obniży maksymalną opłatę za miejsce w przedszkolu do poziomu cen z 2003 roku. Nastąpi to w 2022 roku. Rodzice nie mogą płacić więcej niż maksymalna cena za miejsce w przedszkolu, a wynosi ona obecnie 3230 koron miesięcznie od 1 stycznia 2021 r.

Cena maksymalna dotyczy wszystkich rodzajów przedszkoli, niezależnie od tego, czy są one publiczne czy prywatne. Limit ustala Storting. Gmina może zaoferować rodzicom cenę niższą niż cena maksymalna. Przedszkola mogą domagać się opłaty za wyżywienie (dodatek na żywność) oprócz ceny maksymalnej.

W trosce o najmłodszych podopiecznych placówek edukacyjnych i wychowawczych w Norwegii władze chcą ułatwić większej liczbie osób zdobycie certyfikatu zawodowego w pracy i zatrudnić więcej wykwalifikowanego personelu w przedszkolach.

Chociaż w ostatnich latach ze strony norweskich polityków, chociażby z Partii Postępu, padały propozycje, by wprowadzić ogólny obowiązek mapowania umiejętności językowych wszystkich dzieci przed rozpoczęciem szkoły, nowy rząd odchodzi od tego pomysłu. Władze chcą także zapewnić małym prywatnym przedszkolom i przedszkolom non-profit lepsze warunki ramowe i, między innymi, dać gminom możliwość priorytetowego traktowania tych przedszkoli.

Jeśli chodzi o personel, w planach jest wprowadzenie wymogu, aby pracownicy żłobków niepublicznych mieli takie same warunki płacy i pracy jak pracownicy żłobków publicznych.

Rząd stawia także na nastolatków: chce zapewnić przygotowanie zawodowe wszystkim młodym ludziom, którzy uzyskali kwalifikacje po Vg2, we współpracy z gminami, przykładowo wprowadzając bardziej rygorystyczne wymogi, dzięki którym praktykanci będa traktowani poważniej w życiu zawodowym.

Plan eskalacji uwzględnia także tysiące nowych miejsc w szkołach zawodowych rocznie przez pięć lat oraz wzmocnienie finansowania szkół zawodowych i większe możliwości rozwijania kompetencji pedagogicznych dla nauczycieli w takich placówkach. Władze planują powołanie krajowego rzecznika praw ucznia dla uczniów szkół zawodowych.

Szkolnictwo wyższe w Norwegii ma być bezpłatne także dla studentów zagranicznych. Rząd zamierza zwiększyć liczbę nowych miejsc studiów w obszarach o szczególnie dużym zapotrzebowaniu na kompetencje, takich jak zawód nauczyciela, pielęgniarstwo, nauki ścisłe, teleinformatyka i medycyna.

Partia Pracy i Partia Centrum zapowiedziały też 12-miesięczne wsparcie dla studentów studiów stacjonarnych wychowujących dzieci do 16. roku życia oraz wzmocnienie usług w zakresie zdrowia psychicznego dla studentów pod auspicjami gmin i stowarzyszeń. Władzom zależy również na pobudzeniu budownictwa mieszkaniowego dla studentów i stworzeniu z myślą o nich 3 tys. jednostek mieszkaniowych rocznie.