Norweskie firmy muszą przestrzegać sankcji wobec Rosji. Inaczej grozi im kara

Chociaż premier Jonas Gahr Støre zapewnia, że obecnie poziom wymiany handlowej Norwegii z Rosją jest dość niewielki, a lista firm, które odczują nałożone sankcje krótka, w norweskim środowisku biznesowym zrodziły się pytania o konsekwencje działań mających ukarać agresora.

Aby rozwiać wątpliwości, 21 marca Ministerstwo Spraw Zagranicznych zorganizowało spotkanie informacyjne dla przedsiębiorców, w którym wzięło udział 300 przedstawicieli norweskiego środowiska biznesowego.

Przede wszystkim zgodnie z prawem wszyscy obywatele norwescy, firmy i inne osoby mieszkające na terytorium Norwegii muszą teraz przestrzegać sankcji. Naruszenie środków grozi karą pozbawienia wolności, a ich obejście traktuje się jak przestępstwo.

Dyrektor Urzędu Prawnego Ministerstwa Spraw Zagranicznych Martin Sørby wyjaśnił, że masowe i rozległe sankcje ograniczą finansowanie nielegalnej wojny Rosji w Ukrainie i reżimu rosyjskiego, zapobiegając eksportowi technologii, towarów i usług, które mogłyby zostać wykorzystane w rosyjskich działaniach wojennych.

Zgodnie z komunikatem rządowym z 18 marca obejmują one m.in. zakaz eksportu towarów, które mogą przyczynić się do wzmocnienia zdolności militarnych i technologicznych Rosji (jak elektronika, komputery, czujniki, lasery etc.), a także towarów i technologii związanych z żeglugą morską i przemysłem lotniczym czy usług do wykorzystania w rafinacji ropy naftowej.

Wprowadzono również zakaz handlu i inwestycji w instrumenty finansowe wyemitowane przez Rosję lub rosyjski bank centralny oraz zakaz świadczenia usług pośrednictwa finansowego do wymiany danych z niektórymi rosyjskimi bankami. Obejmuje to system SWIFT. Nie można też przekazywać banknotów euro do Rosji lub osobom fizycznym i prawnym w Rosji. Jeśli chodzi o transport, samoloty obsługiwane przez rosyjskie linie lotnicze i statki powietrzne zarejestrowane w Rosji lub kontrolowane przez rosyjskie podmioty nie mogą latać na teren Norwegii.

Sankcje, jak zamrożenie pieniędzy i aktywów należących do Władimira Putina i Siergieja Ławrowa, dotyczą także osób w Rosji i Białorusi, które były zaangażowane w podejmowanie decyzji, przeprowadzanie i usprawiedliwianie inwazji na Ukrainę. Na liście znajduje się ponad 800 osób i podmiotów.

Ministerstwo Spraw Zagranicznych zaleca teraz zatem przede wszystkim ostrożność. Indywidualna firma lub przedsiębiorca jest odpowiedzialny za sprawdzenie, czy osoby i jednostki, z którymi ma lub planuje zawrzeć umowy, są objęte sankcjami. Konieczne jest zbadanie własności i tego, kto kontroluje firmę, wszelkich pośredników i końcowych beneficjentów.

W praktyce szereg ministerstw i agencji, takich jak Finanstilsynet, Tolletaten, PST czy grensepoliti, będzie odgrywać rolę w egzekwowaniu przepisów. Norweskie banki muszą mieć dobre systemy weryfikacji własnej bazy klientów i transakcji. Zatrzymają płatności, których próbuje się dokonać na rzecz osób i firm znajdujących się na liście sankcyjnej.

Firmy, które zechcą uzyskać ocenę MSZ w konkretnej sprawie dotyczącej kontroli eksportu, mogą złożyć pisemne zapytanie lub wniosek za pośrednictwem portalu aplikacyjnego resortu E-lisens.

Ministerstwo Spraw Zagranicznych uruchomiło telefon serwisowy (23 95 15 15), pod którym przedsiębiorcy w razie wątpliwości mogą się skontaktować (w godzinach 10:00-14:00 w dni powszednie). Społeczność biznesowa może również wysyłać pytania na adres sanksjoner@mfa.no. Do tej pory wpłynęły 32 zapytania na telefon serwisowy i 114 na skrzynkę e-mail. MSZ zaznacza, że nie będzie w stanie udzielić konkretnej porady prawnej, ale w miarę możliwości pomoże w odpowiedzi na pytania.

Źródła: regjeringen.no, mojanorwegia.pl