Powrót do Polski bez tajemnic. Rząd ujawnia liczby, ulgi i mechanizmy wsparcia

Specjalny dokument przekazała nam Margaret Dąbrowska. Obejmuje praktyczne aspekty powrotu do Polski. – W lutym, podczas spotkania z Ministrem Spraw Zagranicznych Radosławem Sikorskim, miałam okazję przekazać pytania dotyczące powrotów do Polski, które zostały wcześniej zgłoszone przez Polaków mieszkających w Norwegii – mówi w rozmowie z naszą redakcją Margaret Dąbrowska.

W przygotowanie dokumentu zaangażowali się dyplomaci z Oslo. – Otrzymałam odpowiedzi przygotowane przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych, we współpracy z Ambasadą Rzeczypospolitej Polskiej w Oslo. Dokument stanowi uporządkowany i praktyczny zbiór informacji, który jak wierzę, może być pomocny dla osób rozważających powrót do kraju – dodała Margaret Dąbrowska.

Państwo rozwija system wsparcia dla uczniów wracających z emigracji. Działania wpisują się w strategię współpracy z Polonią na lata 2025–2030. Celem jest wyrównanie szans edukacyjnych. Istotna jest także adaptacja społeczna. Szczególną uwagę zwraca się na dzieci z krajów takich jak Norwegia. Uczniowie mogą korzystać z bezpłatnego wsparcia językowego. Szkoły oferują dodatkowe lekcje języka polskiego.

Dla uczniów powracających do Polski tworzone są oddziały przygotowawcze. Program obejmuje intensywną naukę języka i stopniowe włączanie do systemu. Możliwe są też zajęcia wyrównawcze z innych przedmiotów. Wsparcie obejmuje również pomoc psychologiczną. Szkoły zapewniają dostęp do pedagogów i psychologów. Organizowane są zajęcia integracyjne. Uczniowie mogą korzystać z indywidualnego toku nauczania. Dotyczy to przypadków trudności adaptacyjnych.

System przewiduje uznawanie zagranicznych świadectw. Dotyczy to dokumentów z UE, EOG oraz OECD. Uznawane są też dyplomy IB i EB.  Rodziny mogą korzystać z programów społecznych. "Rodzina 800 plus" zapewnia wsparcie finansowe na dziecko. "Aktywny rodzic" wspiera aktywność zawodową opiekunów. Program "Dobry start" oferuje jednorazowe świadczenie szkolne. Dostępne są także lokalne formy pomocy.

Powracający mogą korzystać z portalu Powroty.gov.pl. Serwis zawiera informacje o pracy, podatkach i formalnościach. Umożliwia przygotowanie powrotu jeszcze przed przyjazdem. Obejmuje też kwestie zakładania działalności i wskazuje możliwości mieszkaniowe.

Dla migrantów dostępna jest ulga na powrót. Obejmuje osoby wracające po co najmniej trzech latach za granicą. Zwolnienie podatkowe dotyczy przychodów do 85 528 zł rocznie. Preferencja obejmuje m.in. dochody z pracy i działalności. Warunki określają przepisy PIT.

Rynek pracy oferuje szerokie wsparcie instytucjonalne. Pomoc zapewniają urzędy pracy i centra kariery. Funkcjonują programy EURES. Dostępne są szkolenia, staże i dotacje. Możliwe są środki na rozpoczęcie działalności. Rządzący przypominają także, że kwalifikacje zdobyte za granicą mogą być uznane w Polsce. Dotyczy to zawodów regulowanych. W wielu przypadkach uznanie następuje automatycznie. Obejmuje to m.in. lekarzy i pielęgniarki. 

Polscy dyplomaci przypominają także, że system zabezpieczenia społecznego uwzględnia okresy pracy za granicą. Dotyczy to krajów EOG, w tym Norwegii. Okresy składkowe mogą być sumowane. Ma to znaczenie przy ustalaniu wysokości emerytury.

Powracający mogą ubiegać się o wsparcie mieszkaniowe. Obejmuje to system mieszkań komunalnych, o którym decydują władze samorządowe. Szczegółowe informacje znajdziemy w urzędzie gminy, w której chcemy osiąść po powrocie. W wielu przypadkach organizowane są konkursy, a kwestie przyznania lokalu uzależnione są od m.in. dochodu na członka rodziny.

Procedury obywatelskie pozostają odrębną ścieżką. Nadanie obywatelstwa odbywa się decyzją Prezydenta RP. Postępowanie nie ma ustawowych terminów. Wnioski trafiają do Kancelarii Prezydenta, a czas oczekiwania wynosi zwykle do 2 lat. To informacja ważna dla osób, których bliscy nie posiadają wraz z nimi polskiego obywatelstwa.

Dla młodych przygotowano ofertę edukacyjną i stypendialną. Programy NAWA wspierają studia w Polsce i obejmują kursy przygotowawcze oraz stypendia. Rozwijane są także staże i praktyki.

W 2026 roku planowane są zmiany w rekrutacji na studia. Mają zwiększyć dostępność dla młodzieży z zagranicy. Równolegle rozwijane są programy językowe i wsparcie dla naukowców polskiego pochodzenia. Władze podkreślają znaczenie doświadczenia zdobytego za granicą. Ma ono wspierać rozwój gospodarki i systemu edukacji w Polsce.