Niskie bezrobocie czy złudzenie statystyczne? Ekonomista alarmuje i wskazuje na pomijane dane

Posiedzenie banku centralnego odbędzie się 7 maja. Rynek oczekuje podwyżki stóp procentowych. Jan Ludvig Andreassen z Eika uważa, że to zły moment i określa ruch jako nieodpowiedzialny. Wskazuje na niepewność związaną z wojną i sytuacją globalną.

Jan Ludvig Andreassen krytykuje na łamach Nettavisen oparcie decyzji na danych NAV (Urząd Pracy i Opieki Społecznej), które pokazują niskie i spadające bezrobocie. Według niego to niepełny obraz gospodarki. Wskazuje na badanie AKU prowadzone przez Centralne Biuro Statystyczne (SSB). Bezrobocie wynosi 4,7 proc., wobec 2,1 proc. w NAV.

Różnice wynikają z metodologii. NAV obejmuje tylko osoby zarejestrowane, a AKU uwzględnia wszystkich bezrobotnych, niezależnie od rejestracji. Wśród mężczyzn bezrobocie sięga 5,4 proc. To poziom wyższy niż w czasie kryzysu finansowego. Według Andreassena takie dane przemawiają przeciw podwyżce stóp.

Część osób nie trafia do danych NAV, co dotyczy m.in. studentów bez pracy po ukończeniu nauki. Wskazywane są też osoby na wcześniejszej emeryturze, które chcą wrócić na rynek pracy. W tej grupie są również osoby prowadzące gospodarstwo domowe. Często nie rejestrują się, bo nie mają prawa do świadczeń.

AKU obejmuje także młodych szukających pracy dorywczej. Uwzględnia również imigrantów wchodzących na rynek pracy. Przekłada się to na wyższy poziom bezrobocia w badaniu. Według krytyków, NAV nie oddaje pełnej skali zjawiska, co może prowadzić do błędnych decyzji w zakresie polityki fiskalnej.

Odmienne stanowisko przedstawia Harald Magnus Andreassen ze Sparebank1 Markets. Uważa, że dane NAV lepiej odzwierciedlają sytuację. Wskazuje na dużą liczbę wakatów i spadek bezrobocia w czterech z pięciu ostatnich miesięcy, łącznie o blisko 3000 osób. Podkreśla, że wzrost bezrobocia w AKU dotyczy głównie młodych i wynika z większej aktywności zawodowej. Jego zdaniem dane wspierają podwyżkę stóp procentowych przed latem, możliwą w maju lub czerwcu.