Nadchodzi wielka podwyżka cen żywności? Eksperci kreślą czarny scenariusz

W dniu 1 lipca norweskie sklepy podniosły ceny, korzystając z tzw. „okna cenowego”, czyli okresu aktualizacji cen wynikającej z porozumień rolniczych i nowych kontraktów z dostawcami. Dane pokazują, że w lipcu ubiegłego roku ceny żywności wzrosły o 3,2 proc., co jest znacznym skokiem w stosunku do innych dóbr.

Na łamach Nettavisen Kyrre Knudsen określa skok jako „znaczny”, ale liczy, że w tym roku trend zostanie ograniczony przez lepsze warunki płacowe oraz niższe ceny energii. Z kolei ekspert ds. artykułów spożywczych Erik Fagerlid podkreśla, że ze względu na silną zmienność kosztów trudno przewidzieć poziom podwyżek – mogą sięgać nawet od dwóch proc. do 10 proc.

Fagerlid zwraca uwagę, że podwyżki wynikają z niepewności na wielu płaszczyznach: ceny energii, transportu (w tym zagrożenia na trasie przez Cieśninę Ormuz i Kanał Sueski), dostępności surowców takich jak zboże czy olej oraz drożejącego opakowania. Wszystko to przenosi się na ceny w sklepie.

W efekcie każdy uczestnik łańcucha dostaw „zabezpiecza się” przeciw zwiększonym kosztom – co dodatkowo winduje ceny detaliczne. Fagerlid podsumowuje, że „zagrożenie się nie skończyło” i wskazuje, iż obecna sytuacja jest daleka od normalnej pod względem tempa drastycznego wzrostu kosztów.

Knudsen dodatkowo zwraca uwagę, że sklepy mogą stosować taktyczne podejście do cen – celowo podnosząc je teraz, by w późniejszym okresie (np. w sierpniu) móc obniżyć i przyciągnąć konsumentów po wakacjach. W analogii do lat ubiegłych, sierpień często wiąże się z promocjami, gdy handel ponownie aktywizuje konsumentów po przerwie urlopowej.

Ogólna inflacja żywności już teraz wpływa na wskaźniki w kraju. Podwyżki przyczyniły się do przekroczenia celu inflacyjnego Norges Banku, wyznaczonego na poziomie dwóch proc.