Konserwatyści z nowym pomysłem na Norwegię. Chcą prywatyzować część państwowych spółek

Propozycje mają zostać przedstawione podczas krajowego zjazdu partii, który trwa od 14 lutego. Z inicjatywą wyszły struktury z okręgów Akershus i Agder oraz Młodzi Konserwatyści. Politycy wskazują na potrzebę dopuszczenia prywatnego kapitału i rozproszenia ryzyka. Chcą, by państwo zachowało część udziałów, ale niekoniecznie większość.

Vy, Poczta Norweska i Statkraft są w 100 proc. własnością państwa. Należą do tzw. kategorii 1. W tej grupie celem jest najwyższa możliwa stopa zwrotu w długim okresie. Struktury z Akershus uważają, że obecny model nie wykorzystuje w pełni potencjału spółek. Zdaniem wnioskodawców wejście na giełdę zapewni dostęp do kapitału i kompetencji.

Håkon Snortheim z okręgu Akershus na łamach E24 wskazuje na wcześniejsze przykłady Telenor, DNB, Kongsberg Gruppen i Equinor. Po dopuszczeniu prywatnych inwestorów spółki te odnotowały wzrost. Według niego prywatni i profesjonalni właściciele podejmują decyzje biznesowe. Propozycja zakłada, że państwo zachowa część udziałów. Nie określono jednak konkretnego poziomu własności.

Druga propozycja dotyczy redukcji udziałów w Equinor, Telenor, DNB i Yara. Obecnie państwo posiada 67 proc. akcji Equinor. W Telenor udział wynosi 53,97 proc. W DNB to 34 proc., a w Yara 36,21 proc. Wszystkie spółki należą do kategorii 1, w której celem jest maksymalizacja zwrotu.

W 2024 roku łączne dywidendy z firm tej kategorii przekroczyły 90 mld NOK, według Ministerstwa Handlu, Przemysłu i Rybołówstwa. W bieżącym roku państwo otrzyma ponad 8 mld NOK dywidendy ze Statkraft. Zwolennicy zmian wskazują na długoterminowy wzrost wartości po dopuszczeniu prywatnego kapitału. Podkreślają też, że coraz więcej Norwegów inwestuje w akcje i fundusze.

Projekty uchwał nie zawierają propozycji nowych poziomów udziałów państwa. Wnioskodawcy zapowiadają, że szczegóły miałyby zostać ustalone po ewentualnej zgodzie zjazdu. Wskazują także na konieczność odrębnej oceny spółek związanych z bezpieczeństwem. Kwestia własności państwowej będzie przedmiotem obrad podczas zjazdu.