Było 1,4 mln par, zostało 165 tys. Z Lofotów znikają charakterystyczne ptaki

Liczba maskonurów na Røst wyraźnie spada. W ciągu roku liczba par lęgowych zmniejszyła się o około jedną piątą, a w porównaniu z 1979 r. spadek sięga niemal 90 proc. Zmienił się też sam charakter kolonii. Ornitolog Tycho Anker-Nilssen z Norweskiego Instytutu Badań Przyrodniczych (NINA), który prowadzi obserwacje na Røst od 1981 r., zwrócił uwagę, że dawniej wyspy należały do najbogatszych skupisk ptaków morskich w północnej Europie.

NINA wskazuje na niedobór pożywienia. Maskonury z Røst są szczególnie zależne od młodych śledzi, które prądy morskie transportują wzdłuż norweskiego wybrzeża na północ. Ryby pojawiały się dotąd w rejonie Lofotów wtedy, gdy ptaki potrzebowały dużych ilości pokarmu dla piskląt. Ten mechanizm coraz częściej jest zaburzony.

Stado śledzia norweskiego załamało się pod koniec lat 60. Norweski Instytut Badań Morskich uznał, że główną przyczyną było przełowienie, choć znaczenie miały również niekorzystne warunki naturalne. Według specjalistów bez połowów liczebność śledzia prawdopodobnie także by spadła. Załamanie nie byłoby jednak tak głębokie.

Zmiany dotyczą również temperatury wody. Cieplejszy ocean otworzył w rejonie Lofotów nowe żerowiska dla makreli, która wcześniej nie występowała tam w takim zakresie. Ryby te zjadają larwy i narybek śledzia, a także plankton będący ich pokarmem. W magazynie „Forskning” wskazano, że pojawienie się makreli jest nowym czynnikiem związanym z coraz cieplejszymi wodami oceanu.

Cieplejsza woda może też zmieniać termin tarła śledzi. Ich larwy mogą przemieszczać się na północ wcześniej, zanim maskonury rozpoczną okres intensywnego karmienia młodych. Gdy w pobliżu kolonii brakuje odpowiedniego pokarmu, ptaki muszą odbywać dłuższe wyprawy. Badania z nadajnikami GPS wykazały, że w koloniach o niskim sukcesie lęgowym maskonury pokonywały w poszukiwaniu ryb ponad 100 km. Do gniazd przynosiły wtedy mniej pokarmu i ryby gorszej jakości.

Skutki widać również w rozwoju młodych ptaków. Przy mniejszych dostawach pożywienia pisklęta rosną wolniej, a część z nich ginie z głodu. W efekcie na Røst zmienia się kolonia, którą Tycho Anker-Nilssen obserwuje już od ponad czterech dekad.