Stoltenberg proponuje eksperyment podatkowy dla młodych w Norwegii. Opozycja: „To żart?”

Głównym celem inicjatywy jest zbadanie, czy obniżenie podatków może skutecznie zwiększyć wskaźniki zatrudnienia wśród młodych mieszkańców Norwegii, zmniejszyć ich zależność od świadczeń socjalnych i poprawić ogólną aktywność zawodową, jak również dostarczenie danych, które mogą wpłynąć na przyszłe decyzje polityczne dotyczące systemu podatkowego i rynku pracy w kraju fiordów.

Propozycja spotkała się z mieszanymi reakcjami. Niektórzy krytycy określili ją jako „loterię podatkową”, kwestionując sprawiedliwość losowego wyboru beneficjentów i skuteczność takiego podejścia. Stoltenberg broni jednak eksperymentu, argumentując, że jest to standardowa praktyka badawcza mająca na celu ocenę skuteczności polityk publicznych.

Jeśli eksperyment okaże się skuteczny, może prowadzić do szerszych reform. Coraz więcej młodych Norwegów bowiem pobiera świadczenia związane z niezdolnością do pracy lub rehabilitacją zawodową, a przejście z systemu wsparcia do pracy często nie przynosi realnych korzyści finansowych. Wyniki mogą również wpłynąć na sposób, w jaki inne kraje projektują i wdrażają polityki fiskalne ukierunkowane na młodych dorosłych.

Pomysł promowany przez ministra finansów nie spodobał się opozycji. Sylvi Listhaug (Frp) nazwała go „loterią podatkową” i dodała: – Myślałam, że to prima aprilis, ale okazuje się, że rząd mówi poważnie.

Ane Breivik z partii Venstre przyznała, że popiera ulgę podatkową dla młodych, ale powinna ona obejmować wszystkich, a nie tylko 100 tys. szczęśliwców wybranych losowo. – To niesprawiedliwe. Niektórzy będą mieli 27 500 koron więcej, a inni nic. To absurdalne – powiedziała.

Erna Solberg (Høyre) skomentowała krótko: – Wystarczy tych bzdur. Dlaczego tylko 8 tys. młodych ma zasługiwać na niższe podatki?

Ministerstwo Finansów przygotowało projekt we współpracy z Frischsenteret oraz Norwegian Fiscal Studies przy Uniwersytecie w Oslo. Nigdy wcześniej nie przeprowadzano w Norwegii eksperymentu podatkowego z udziałem losowo wybranych uczestników. Rząd przekonuje, że taka metoda badawcza to sposób na tworzenie polityki opartej na dowodach.

Eksperyment ma potrwać od trzech do pięciu lat, a wybrani uczestnicy będą monitorowani pod kątem zmian w ich aktywności zawodowej i sytuacji finansowej.