Czerwony czy brązowy? Dlaczego Norwegowie spierają się o julebrus

Julebrus to gazowany napój bezalkoholowy sprzedawany z myślą o świętach. Własne receptury oferują różni producenci, często związani z konkretnym miastem lub regionem. Przywiązanie do lokalnego smaku potrafi przetrwać przez pokolenia.

Ringnes, producent kilku odmian julebrus, opisuje tę kategorię jako wyjątkowo przywiązaną do tradycji. W komunikacie z października 2025 roku firma wskazywała, że klienci oczekują zachowania zarówno smaku, jak i wyglądu opakowania.

W jej ofercie są m.in. Hamar og Lillehammer julebrus oraz Dahls julebrus, który Ringnes nazywa ulubieńcem mieszkańców Trøndelag. Lokalne nazwy pozostają częścią tożsamości napoju także wtedy, gdy za produkcję odpowiada większa firma.

Historia Hamar Bryggeri pokazuje, że dzisiejsze kolory nie były od początku oczywiste. Według browaru jego wczesny świąteczny napój z końca lat 50. był mocno przyprawiony. Później pojawiały się warianty czerwone, a nawet zielony.

W 1972 roku zdecydowano się opracować brązową wersję. Miała odróżniać się od czerwonych, cukierkowych napojów i po nalaniu przypominać piwo, pozostając napojem bezalkoholowym. Tak początki tej receptury przedstawia Hamar Bryggeri.

Aass z Drammen otwarcie wiąże czerwoną barwę swojego julebrus z Bożym Narodzeniem. Na stronie producenta kolor jest przedstawiany jako część tradycji, której firma chce się trzymać.

Ta sama firma przyznaje jednak, że smak bywał zmieniany. W 2014 roku powodem był brak jednego ze składników. Kolejną korektę receptury wprowadzono w 2023 roku. Przywiązanie do znanej etykiety nie oznacza więc, że produkt przez dziesięciolecia zawsze pozostaje dokładnie taki sam.

Tegoroczną nowością jest Fanta Rød Julebrus. W komunikacie z 1 października 2026 roku Coca-Cola zapowiedziała limitowaną, bezcukrową wersję wprowadzaną do norweskich sklepów od 40. tygodnia roku.

Marka wybrała czerwony kolor i w komunikacie o premierze wprost nawiązała do znanego sporu. Nowy napój zapowiedziano w butelkach o pojemności 0,5 litra i czteropakach puszek po 0,33 litra.