Najpierw wybuch w Oslo, potem atak na Utøyi. Mija 15 lat od tragedii

Ataki nastąpiły jeden po drugim. Najpierw bomba eksplodowała w dzielnicy rządowej w Oslo, a niespełna dwie godziny później rozpoczęła się strzelanina na obozie Młodzieżówki Norweskiej Partii Pracy (AUF). Celem byli pracownicy instytucji państwowych, przypadkowe osoby i młodzi uczestnicy spotkania. Sprawca został zatrzymany tego samego wieczoru, a później skazany na 21 lat detencji prewencyjnej.

22 lipca 2011 roku o godz. 15:25 bomba ukryta w samochodzie eksplodowała przed kompleksem rządowym Regjeringskvartalet. Wybuch uszkodził budynki w centrum Oslo, wybił szyby w 17-piętrowym biurowcu i rozrzucił odłamki w promieniu około kilometra. Zginęło osiem osób. Rannych zostało 209 osób, w tym 12 ciężko. Centrum miasta zamknięto, a z okolicznych budynków rozpoczęto ewakuację.

Sprawca opuścił Oslo i skierował się nad jezioro Tyrifjorden. Następnie przeprawił się promem na Utøyę, podając się za policjanta, który miał przeprowadzić kontrolę po zamachu w stolicy. Na wyspie przebywało około 700 osób. O godz. 17:22 rozpoczął strzelaninę, która trwała ponad godzinę. Zabił 69 osób i ranił 110, po czym około godz. 18:35 został zatrzymany przez policję.

Dzień po zamachach premier Jens Stoltenberg nazwał je tragedią narodową i najgorszą zbrodnią od czasu II wojny światowej. Zapowiedział, że odpowiedzią Norwegii będzie więcej demokracji i otwartości, ale bez naiwności. Król Harald V wezwał do jedności. Partie obecne w parlamencie Norwegii (Storting) przesunęły kampanię przed wyborami samorządowymi. 25 lipca w krajach skandynawskich pamięć ofiar uczczono minutą ciszy.

W marszu milczenia w Oslo uczestniczyło około 150 tys. osób. 21 sierpnia był w Norwegii dniem żałoby narodowej, a kondolencje napłynęły od Organizacji Narodów Zjednoczonych (ONZ), Unii Europejskiej (UE), Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego (NATO) i władz wielu państw.

Po atakach wzrosło zainteresowanie członkostwem w partiach politycznych i organizacjach młodzieżowych. Nowych członków przyjmowały młodzieżówki kilku norweskich ugrupowań. W kolejnych latach do sprawcy i jego manifestu odwoływali się również inni skrajnie prawicowi zamachowcy.

Breivik nadal odbywa karę w ramach norweskiego systemu detencji prewencyjnej. Sąd może ją przedłużać o kolejne okresy, jeśli uzna, że skazany wciąż stanowi zagrożenie. Jego wnioski o warunkowe zwolnienie z 2022 i 2024 roku zostały odrzucone. Oznacza to, że po 15 latach sądy nadal podejmują decyzje dotyczące dalszej izolacji sprawcy.

„Seventy Seven” to utwór zespołu Voice, nagrany w hołdzie 77 ofiarom zamachów terrorystycznych w Oslo i na wyspie Utøya.Piosenka powstała na podstawie osobistych wspomnień Rafała Tartachy, wokalisty zespołu, który w 2011 roku mieszkał w Oslo i z bliska obserwował te tragiczne wydarzenia.To mroczny i przejmujący zapis tragedii, która na zawsze pozostanie w pamięci Norwegii.