Rewolucja w norweskiej ochronie zdrowia. Komisja chce łączenia gmin i zmian w szpitalach

Komisja przedstawiła w poniedziałek, 2 listopada raport dotyczący przyszłej organizacji norweskiej ochrony zdrowia. Dokument ma odpowiedzieć na problemy związane ze starzeniem się społeczeństwa, niedoborem personelu oraz rosnącym zapotrzebowaniem na świadczenia. Jednym z głównych tematów są najmniejsze gminy. Zdaniem przewodniczącego komisji Gunnara Bovima część z nich jest zbyt mała, by w przyszłości samodzielnie zapewniać odpowiedni zakres usług zdrowotnych.

Bovim wskazuje, że współpraca między najmniejszymi gminami może nie wystarczyć. Takie porozumienia są jego zdaniem zbyt podatne na zerwanie, ponieważ jedna ze stron może zdecydować o wycofaniu się ze współpracy. Komisja nie wskazuje jednak minimalnej liczby mieszkańców, od której gmina powinna zostać połączona z inną. Powodem są duże różnice geograficzne, szczególnie w Finnmarku, gdzie większe jednostki oznaczałyby bardzo duże odległości.

Problem widać m.in. w Utsirze, najmniejszej gminie Norwegii, która ma 219 mieszkańców. Dyrektor gminy Thor Andre Hauge informuje, że lokalnie dostępnych jest sześć miejsc w domu opieki i dwa miejsca opiekuńcze, a obecnie taka liczba jest wystarczająca. Wyzwaniem pozostaje jednak personel. Gmina musi zapewnić wykwalifikowane pielęgniarki, obsadę całodobową i odpowiednie zabezpieczenie dyżurów, dlatego Hauge chciałby większej elastyczności w wymaganiach dotyczących kwalifikacji.

Większość członków komisji proponuje likwidację czterech regionalnych przedsiębiorstw zdrowotnych: Helse Nord, Helse Midt-Norge, Helse Vest i Helse Sør-Øst. Odpowiadają one obecnie za ofertę szpitalną w poszczególnych częściach kraju. Po zmianie państwo miałoby bezpośrednio odpowiadać za szpitale. Komisja chce także ograniczenia liczby przedsiębiorstw zdrowotnych z obecnych 20 do 10-15.

Raport obejmuje również przeniesienie odpowiedzialności za nocną i pilną pomoc lekarską do specjalistycznej opieki zdrowotnej, rozwój lokalnych usług oraz większe wykorzystanie leczenia blisko miejsca zamieszkania. Komisja proponuje także lepszą opiekę zespołową nad osobami starszymi i ciężko chorymi, więcej miejsc w psychiatrii oraz łatwiejszy dostęp do cyfrowych porad zdrowotnych. Pacjenci mieliby łatwiej odnajdywać swoje dane w serwisie Helsenorge, a personel sprawniej wymieniać informacje. Wśród propozycji znalazło się również wykorzystanie sztucznej inteligencji do kierowania pacjentów do odpowiedniej pomocy.

Minister zdrowia i opieki Jan Christian Vestre podkreśla, że raport nie jest jeszcze gotową reformą. Dokument trafi teraz do trzymiesięcznych konsultacji, a rząd zapowiada zbieranie opinii w całym kraju. Celem jest wprowadzenie reformy w obecnej kadencji parlamentu i wypracowanie szerokiego porozumienia politycznego.