Kaplica, pogrzeb i przysięga. Kluczowe dni dla Norwegii

Haakon VIII został królem automatycznie w chwili śmierci swojego ojca, króla Haralda V. Zanim jednak zacznie wykonywać obowiązki głowy państwa, zgodnie z konstytucją musi ustnie złożyć przysięgę przed Stortingiem. Taka zasada obowiązuje od 1814 roku. Ceremonię zaplanowano na wtorek, na godz. 13:00.

Przysięga odbywa się w szczególnym momencie dla norweskiej monarchii, ponieważ najnowsze badanie Norstatu przeprowadzone dla NRK wskazuje na wyraźny wzrost jej poparcia. Za utrzymaniem monarchii opowiada się obecnie 72 proc. ankietowanych. Jeszcze w maju było to 64 proc. W lutym poparcie wynosiło 60 proc.

Haakon VIII zobowiąże się do rządzenia Norwegią zgodnie z konstytucją i prawem. Przysięga podkreśla konstytucyjny charakter norweskiej monarchii, w której kompetencje monarchy są ograniczone przepisami ustawy zasadniczej. Król pozostaje głową państwa. Storting ma jednak władzę do zmiany konstytucji.

W ceremonii weźmie udział także rodzina monarchy. Królowi będzie towarzyszyć królowa Mette-Marit, podobnie jak królowa Sonja uczestniczyła w zaprzysiężeniu Haralda V w 1991 roku. Obecna będzie również księżniczka koronna Ingrid Alexandra. Jako następczyni tronu złoży później tego samego dnia pisemną przysięgę na konstytucję w Pałacu Królewskim.

Badanie przeprowadzono w weekend bezpośrednio po śmierci króla Haralda V. Za monarchią opowiedziało się 72 proc. respondentów, natomiast 20 proc. chciałoby republiki lub innego ustroju. Kolejne 8 proc. ankietowanych nie miało zdania. Wzrost o 8 pkt proc. wobec majowego badania został określony jako statystycznie istotny.

Zmieniły się także oceny członków rodziny królewskiej. Haakon VIII otrzymał średnią ocenę 8,8 w dziesięciopunktowej skali, podczas gdy w maju jako następca tronu miał wynik 8,1. Najwyższą ocenę, 8,9, otrzymała królowa Sonja. Ingrid Alexandra uzyskała 8,1, Mette-Marit 5,2, książę Sverre Magnus 7,7, a księżniczka Märtha Louise 3,5.

Od wtorku mieszkańcy będą mogli pożegnać króla Haralda V w Kaplicy Pałacowej. 1 września przejście obok trumny będzie możliwe od godz. 14 do 18, a od 2 września aż do dnia poprzedzającego pogrzeb kaplica będzie otwarta codziennie od godz. 10 do 18. Osoby przychodzące na pożegnanie będą kierowane przez Bredveien w Parku Pałacowym i przejdą kontrolę bezpieczeństwa. Wewnątrz kaplicy nie będzie można fotografować, filmować ani zostawiać kwiatów i wiadomości.

Uroczystość pogrzebowa Haralda V odbędzie się w środę 9 września o godz. 13 w katedrze w Oslo. Zgodnie z norweską tradycją królewską kondukt pogrzebowy przejdzie z Pałacu Królewskiego do katedry. Podobnie wyglądały uroczystości po śmierci króla Haakona w 1957 roku oraz króla Olava w 1991 roku. Po ceremonii mniejsza procesja uda się do twierdzy Akershus, gdzie znajduje się Królewskie Mauzoleum.